2016 was een succesvol jaar voor Vladimir Poetin!

Ondanks de boycot maatregelen van de VS en Europa heeft Rusland politiek en economisch een succesvol jaar achter de rug en kan Vladimir Poetin tevreden terugkijken op 2016.

Op politiek terrein heeft Poetin Ruslands militaire positie in Syrië versterkt door samenwerking met het Syrië van Sadat en Iran, de relatie met Turkije hersteld, eindelijk een overeenkomst afgesloten voor de olie en gasleiding over Turks grondgebied, Ruslands positie in de Krim en Oekraïne geconsolideerd en gezorgd voor een militaire dreiging die de voormalige Sovjet republieken serieus nemen en de NAVO op stang jaagt (en waarvan we niet weten of die ook reëel is). Tevens heeft hij Donald Trump een duwtje in de rug kunnen geven in de verkiezingscampagne zodat hij eindelijk af is van die vervelende Obama zodat hij met Trump een in zijn ogen meer gelijkwaardige gesprekspartner krijgt.

Hoewel de economie over 2016 nog een lichte daling van het BNP laat zien van -0,5% voorspelt Moody’s voor de komende jaren weer groei: 2% voor 2017 en 3% voor 2018. Dit succes is het meest zichtbaar in de groei van de vermogens van de Russische miljardairs het afgelopen jaar die er voor het eerst in twee jaar weer behoorlijk op vooruit zijn gegaan, zie deze tabel van de top 10 miljardairs:

Ik heb de cijfers van Forbes over de afgelopen drie jaar in deze tabel bij elkaar gezet en de top 10 rijken (excl. Poetin want daar weten we het niet exact van) heeft haar vermogen het afgelopen jaar met 33 miljard zien stijgen, dus zo’n 25% erbij. En dat terwijl de totale Russische economie over dezelfde periode kromp. Vladimir Poetin komt in de Forbes lijst niet voor maar algemeen wordt aangenomen dat hij de rijkste Rus is met een geschat vermogen tussen de 30$ en 200$ miljard en daarmee de rijkste Rus is en wellicht zelfs de rijkste op aarde. De belangrijke oorzaak van zijn gestegen rijkdom moet worden gezocht in het feit dat steeds meer bedrijven onder staatstoezicht zijn gekomen, van 35% van het BNP naar 70% nu, en allerlei constructies waardoor Poetin zichzelf heeft kunnen verrijken. Donald Trump staat in de Forbes lijst met 4,5m$ op plaats 336, zal hij niet leuk vinden en waarschijnlijk de reden waarom hij zo zijn best doet hierover niks naar buiten te brengen. Ik ben benieuwd wat zijn zoon’s nu aantreffen tijdens de Due Diligence die als het goed is nodig is nu zijn bedrijf door zijn zoons wordt overgenomen.  Hun succes zal afhangen van de groei van het concern dus hebben ze belang bij een lage inschatting, ben benieuwd of we daar nog wat van gaan merken de komende tijd.

Ik heb tevens opgezocht wie uit deze top 10 rijkste Russen om fiscale redenen hun holding in Nederland hebben (voor zover we weten) en dat zijn er 5, goed voor onze schatkist dus. We wisten natuurlijk al dat Poetin zijn dochter in Nederland een tijdje geleden in Nederland had en er zijn geruchten dat hij via stroman Gennady Timchenko zijn vermogen via Nederland veilig stelde als aanhouder van grondstoffenhandelaar Gunvor gevestigd aan de Amsterdamse Herengracht: dit bedrijf maakt over 2014 $267 miljoen nettowinst op een omzet van $88 miljard, goed voor de Nederlandse fiscus dus. De winst van deze miljardairs moet dus met name worden verklaard door internationalisering van hun economische activiteiten en kan niet verklaard worden door een interne Russische factoren en onze fiscale regelgeving zorgt ervoor de behaalde winst niet ten goede komt van de gewone Rus.

Met zijn geschatte vermogen kan Poetin zich meten met nummer 1 op de Forbes lijst 2016 Bill Gates met een geschat vermogen van 75m$, overigens staat de eerste Rus Leonid Mikhelson op plaats 60 met 14,4m$, uit de cijfers over 2017 blijkt dat hij inmiddels  is ingehaald door Alexey Mordashov op de voet gevolgd door Mikhail Fridman. Fridman kwam deze deze week in het nieuws vanwege de arrestatie in Spanje van mede bestuurder Peter Wakkie bij telecom bedrijf Zed+ in Spanje, , op verzoek overigens van de FBO en de CIA. Wakkie wordt verdacht van het betalen van steekpenningen aan familieleden van Russische ministers. Tja, dat kan natuurlijk de flinke stijging verklaren.

Opvallend is dat er elk jaar weer flinke wijzigingen zijn in deze lijst, er zijn blijkbaar zoveel onzekerheden in de Russische economie dat je voor je het weet je plek moet afstaan aan iemand anders. Zo stond Vladimir Potanin, eigenaar van de grootste nikkel producent Norilsk Nickel nog bovenaan met 15,4m$ en nu op plaats vier. Wellicht heeft dat ook te maken met de echtscheiding met zijn dertigjarige vrouw Natalia Potanina die een schikking met hem trof en maandelijks $250,000 van hem krijgt en vastgoed in Moskou, Londen en New York: Ruslands jetset beweegt zich tegenwoordig internationaal en heeft overal vastgoed en bezittingen. Vladimir Potanin ooit vice president onder Poetin en een van de sponsoren van de Sochi Winter Olympische Spelen in 2014 en investeerde stevig in de ontwikkeling van het Olympische dorp (dat nu leg staat)  en bezit hij tevens een transport en infrastructuur bedrijf, een farmaceutisch bedrijf en een ski resort. Handig met Poetin bevriend te zijn…

Je ziet op jaarbasis grote fluctuaties onder de ranking van de top miljardairs in Rusland terwijl deze ranking bijvoorbeeld in Europa of de VS veel stabieler is. Zo had bijvoorbeeld Roman Abramovich in 2007 een vermogen van 23,5m$ en is dat nu gekrompen tot 8,6m$ zodat hij buiten de huidige top 10 valt, hetzelfde geldt voor Mikhael Prokhorov (ooit 19,5m$ vermogen) en Oleg Deripaska (ooit 28m$), over deze laatste gaan overigens geruchten dat Paul Manafort, de voormalige campagneleider van Donald Trump voor hem gewerkt heeft. Je doet er in Rusland verstandig aan qua vermogen niet te dicht in de buurt van Poetin te komen lijkt het wel, anders loop je een flink risico! Wat Poetin aan lengte mist compenseert hij door de hoogte van zijn vermogen lijkt het wel, bij Trump ligt dat waarschijnlijk net andersom…

Tevens is het verstandig geen ruzie met hem te maken zoals bijvoorbeeld Oliemiljardair Michail Chodorkovski, in 2003 8m$ waard, ondervonden heeft. Chodorkovski wilde destijds de nieuwe president van Rusland worden, maar kwam voordat hij daartoe de kans kreeg in een strafkamp terecht wegens belastingontduiking en fraude. Pas na 10 jaar kreeg hij amnestie en week hij uit naar Zwitserland. In een land met een vermogende tsaar aan het hoofd doe je er goed aan niet groter te worden dan hij zelf en doe je aan spreiding van de risico’s door je portefeuille uit te breiden buiten de landsgrenzen.

Overigens moet de totale economische waarde van Rusland sterk gerelativeerd worden, qua BNP staat Rusland op plaats acht en zelfs kleiner dan Engeland en Duitsland, vanuit dit perspectief is het eigelijk onbegrijpelijk dat we ons zo druk maken om wat er in Rusland gebeurd: de economische invloed van Rusland op ons is marginaal en dat geldt tevens voor de militaire verhoudingen waar ze in het niet vallen als je dat vergelijkt met het totaal aan uitgaven van de Westerse landen, niet verstandig aan te vallen lijkt me Vladimir!

Deze week sprak ik een Rus die uit een vermogende familie komt en die in Nederland woont die mij vertelde dat veel Russen momenteel hun positie in Europa versterken ten koste van de US en UK omdat zij verwachten dat Trump en de Brexit het wel eens moeilijker zouden kunnen maken hun bezittingen daar te handhaven en dat Nederland daarom fiscaal een goed alternatief is. Ik heb een tijdje geleden een zakenman uit Oost Europa geholpen met het zoeken van een beleggingspand in Nederland om dezelfde reden en dat blijkt nu achteraf een hele goede investering te zijn geweest. Daarbij komt dat investeerders ook zien dat de kans dat het economisch klimaat in Nederland gaat wijzigen klein is: Nederlanders zijn immers, als het er op aankomt, meer koopman dan dominee. Zelfs PvdA minister Dijsselbloem is erg blij met de winstbelasting op vermogens van buitenlandse holdings en de ondoorzichtige “Fiscal Ruling” praktijk van de Belastingdienst die toch maar mooi onze schatkist aanvult zonder dat we er veel voor hoeven te doen!

Samenvattend kan je stellen dat Vladimir Poetin goed is in marketing en door dreiging meer voor elkaar krijgt dan de eigenlijke machtsverhoudingen rechtvaardigen en dat wij zo stom zijn daar steeds weer in te trappen!

Disclaimer: De bedragen van Forbes en de Quote zijn schattingen maar ze geven wel een aardig beeld, het zou interessant zijn als iemand dit eens gedetailleerd zou gaan uitzoeken!

Print Friendly, PDF & Email

Leave a Reply