Een Islamitisch Tribunaal voor ISIS?

Het zal niet lang meer duren of met het bevrijden van Mosul en Raqqa zal de Islamitische Staat van haar belangrijkste steden worden beroofd en zich moeten terugtrekken in de woestijn of andere plekken moeten zoeken om hun staat weer op te bouwen. Hoog tijd om eens na te denken hoe wij als Internationale gemeenschap er voor kunnen zorgen dat de daders van al die verschrikkingen die uit naam van Allah zijn uitgevoerd bestraft kunnen worden.

Een groot voordeel bij de opsporing van de daders is dat Islamitische Staat zichzelf als staat beschouwd met aan het hoofd Abu Bakr al-Baghdadi, een regering en een grondgebied. Er is dus een structuur waarop de vervolging zich kan richten en de namen van de personen die onderdeel zijn of zijn geweest van de Islamitische Staat zijn bekend.

De huidige situatie rond de vervolging van de aanhangers van de Islamitische Staat is wat mij betreft zeer onbevredigend. Ze worden alleen berecht in het land van herkomst als ze daar weer opduiken, elk land doet dat op zijn eigen manier waarbij de strafmaat per land enorm verschilt en elk land moet zelf voor de bewijslast zorgen.

Het lijkt me een goede zaak als we leiders van Islamitische Staat collectief ter verantwoording kunnen roepen voor de verschrikkelijke daden die zij hebben gedaan en wel op een zodanige manier dat de daders zich in het openbaar moeten verantwoorden, ze gestraft worden volgens het internationaal recht en dit afschrikwekkend werkt op hun achterban.

Net als destijds na de val van het Derde Rijk in Nuremberg zou er een tribunaal kunnen komen om alle misdaden die in naam van de Islamitische Staat zijn uitgevoerd te berechten. Vervolging door het Internationaal Strafhof in Den Haag ligt echter niet voor de hand omdat je door vervolging indirect Islamitische Staat als Staat erkent en zowel de VS als Irak niet bij het Internationaal Strafhof aangesloten zijn. Als ik de artikelen op het internet lees over de mogelijkheden van een internationaal tribunaal dan is de kans hierop zeer klein, helaas!

De vraag is nu: wat zijn dan wel de opties?

Allereerst zou er een soort Simon Wiesenthal centrum moeten komen. Wiesenthal heeft in 1947 na de tweede wereldoorlog in Wenen het Joods Historisch Documentatie Centrum opgericht met als doelstelling informatie te verzamelen over de misdaden gepleegd door de nazi’s. Dit heeft geleid tot vele vervolgingen en berechtingen van misdadigers die zonder zijn centrum zich waarschijnlijk niet  hadden hoeven verantwoorden. Het meest effectief zou het zijn als dit centrum zou worden opgericht door Islamitische landen en niet door Westerse landen: de meeste slachtoffers van Islamtische Staat zijn immers moslims.

Een andere optie is het oprichten van een Islamitisch Tribunaal. Als je naar de structuur van de Islamitische Staat kijkt zie je dat de basis van de Islamitische Staat niet een Grondwet is maar de Sharia die de volgelingen van Mohammed wetten en plichten voorschrijft zoals beschreven in de Koran. De misdaden gepleegd in naam van de Islamitische Staat worden gepleegd in naam van de Islam en daar zit volgens mij de kern van het probleem. Tegelijkertijd hoor ik zowat de hele islam community zeggen dat de interpretatie van de Islam door de Islamitische Staat geen grondslag heeft in de koran. Het lijkt me een goed idee dit eens te toetsen in een internationaal islamitisch tribunaal dat er ook voor zorgt dat overtreders van de Sharia worden berecht binnen de islamitische wetgeving daar waar de Islam de staatsreligie is.

Natuurlijk zal dit niet makkelijk zijn omdat er vele stromingen zijn binnen de Islam. Het is volgens mij echter te simpel de opkomst van Islamitische Staat alleen te verklaren door de verschillende tussen de geloofsopvattingen van Sjiieten en Soennieten. In de Islamitische wereld hebben de geestelijken veel gezag en het zou mooi zijn als zij zouden verklaren dat Abu Bakr al-Baghdadi geen kalief, de voornaamste grondslag waarop het kalifaat gefundeerd is en zijn aanhangers zich veel kwaads veroorloven. Wellicht een niet realistische optie maar bij gebrek aan andere opties de moeite waard al was het maar de rest van de Islamtische wereld op één lijn te krijgen.

En mijn laatste, nog onwaarschijnlijker optie is berechting door de Islamitische Staat zelf na een interne opstand en/of wisseling van de wacht. Het is historisch al vaker voorgekomen dat na verloop van tijd een dictator wordt vervangen door een nieuwe leider die de excessen begaan in het verleden veroordeelt en de toenmalige overtreders aanpakt. Indien Islamtische Staat instort rest chaos en een internationaal verspreide kweekvijver voor de terroristen van de toekomst zich bij hun strijd beroepend op de martelaren van de Islamitische Staat. Je kan toch niet uitsluiten dat er binnen het leiderschap van de Islamitische Staat ook meer gematigde leiders zijn die nu hun opgebouwde staat zien verdampen en gezag hebben binnen de eigen gelederen? De door Abu Bakr al-Baghdadi ingeslagen weg is een doodlopende weg en er moeten daar toch ook partijen rondlopen die een uitweg zoeken? De nieuwe leiders van de Islamitische Staat zullen dan wel een gematigder koers moeten gaan varen en afstand moeten doen van Kalifaat aspiraties die zoveel ellende hebben gebracht. Dan worden ze dus een gewone islamtische staat zoals er al meerdere zijn (zie het bovenstaande plaatje) en daar is op zich niks mis mee. Mocht het nodig zijn dan ben ik eventueel wel bereid te bemiddelen…

Bij alleen het militaire scenario zoals het zich nu ontwikkeld gaan er veel slachtoffers vallen en wordt na de ineenstorting van de Islamitische Staat de politieke agenda nog decennia lang door de uitkomst van dit conflict bepaald. Tijd voor een onorthodoxe aanpak zou ik zeggen waarbij we niet alleen een korte termijn een probleem moeten oplossen maar ook werken aan een structurele oplossing met draagvlak in de Islamitische wereld. Het wordt tijd dat de Islamitische wereld zijn verantwoordelijkheid neemt en en het voortouw gaat nemen om dit probleem op te lossen zou ik zeggen!

Februari 2018, een jaar later…

Wat ik een jaar geleden voorspelde is gelukkig ook gebeurd: de Islamitische Staat is zo goed als verdwenen en wat er nog van over is heeft zich teruggetrokken, is actief geworden in Afghanistan of Yemen of is ondergedoken op andere plekken, likt zijn wonden of wacht betere tijden af. Sporadisch zijn er berichten over IS aanhangers die weer proberen terug te gaan naar het land van herkomst en af en toe hoor je iets over een proces tegen één van hen. Toch moeten er heel veel jihadisten zijn die de dans ontsprongen zijn en zich niet hoeven te verantwoorden voor de afschuwelijke misdaden die zij begaan hebben en dat vind ik zeer onbevredigend. Het kan toch niet zo zijn dat je zomaar vanuit het Westen naar Syrië of Irak kan afreizen, je aansluiten bij een een groep extreem gewelddadige misdadigers en na afloop gewoon je oude leventje weer oppakt?

Vanmorgen stond er een interview in de Volkskrant met een hoge Syrische commandant, Redur Khalil, van het door de VS gesteunde militieleger SDF die stelde dat Europa Noord-Syrië tot een dumpplaats maakt van zijn jihadstrijders en er alles aan doet om de Syriëgangers niet zelf te berechten. Zo zijn van veel jihadisten de nationaliteit afgenomen waardoor ze niet uitgeleverd kunnen worden naar het land van oorsprong waardoor ze nu in lokale gevangenissen, vluchtelingenkampen en ondervragingscentra zitten en dat is een zware belasting voor de Syriërs. Hij pleit dan ook voor een tribunaal bij het Internationaal Gerechtshof in Den Haag zoals er al eerder zijn gevoerd. Frustrerend dat daar nog geen plannen voor zijn, de slachtoffers en nabestaanden hebben er recht op dat deze misdadigers voor een openbaar tribunaal verantwoording afleggen en gestraft worden!

Fotografie en Privacy

Recent een paar keer trammelant gehad nadat ik in het openbaar een foto had gemaakt. Zo stond ik een tijdje geleden in een provinciestad een foto te maken van een historisch gebouw en op de voorgrond stond een man met een ijscokar die kwaad naar me toe kwam nadat ik een foto had gemaakt: hij wilde dat ik de gemaakte foto onmiddelijk uit mijn camera zou verwijderen.

En vanmorgen hetzelfde verhaal bij de Starbucks op Station Sloterdijk alwaar het personeel bezwaar maakte tegen het feit dat ik een foto maakte waarop ook personeel van de Starbucks te zien zou zijn. Toen ik hen vroeg waar stond dat je geen foto’s mocht maken werd mij verwezen naar een verbod op fotografie door de NS voor het hele station, dus ook in de Starbucks die haar ruimte van de NS huurt.

Ik heb dit natuurlijk niet gedaan, we leven immers in een vrij land en mensen verbieden in het openbaar foto’s te maken doen ze maar in dictaturen en ondemocratisch landen. Ik was niet bezig een portret  van iemand te maken maar een foto van het interieur van de Starbucks. En op de Starbucks en  het station zelf stond bij de ingang geen enkele vermelding dat je niet mag fotograferen. Wel het tegenovergestelde: de NS houdt cameratoezicht in de treinen ‘Voor onze eigen veiligheid’. Op de site van Starbucks is daarover overigens niets te vinden terwijl op de site van de NS duidelijk omschreven staat:

In een tijd dat iedereen met een smartphone rondloopt lijkt het me erg moeilijk fotograferen te verbieden, je weet immers niet wat iemand precies met zijn telefoon aan het doen is, hij kan ook bezig zijn met een selfie… Internet is tegenwoordig overal en er worden enorme hoeveelheden foto’s en video’s gemaakt dus hoe wil je dat nu gaan verbieden? Overigens organiseert Starbucks zelf een selfie wedstrijd dus waar hebben we het eigenlijk over?

Je kan toch niet elke keer als je een foto maakt in het publieke domein aan iedereen die er toevallig voorloopt van te voren of achteraf om toestemming gaan vragen? Dat is anders als het om commerciële doeleinden gaat of het bijvoorbeeld gaat om een een interview voor een omroep, dan hoor je je te houden aan de regels van die beroepsgroep. Nog een aantal sites bezocht over de regelgeving hieromtrent maar die komen allemaal met deze conclusie:

Ik heb dit de laatste tijd een paar keer meegemaakt en dat is best vreemd, denk dat dit te maken heeft met het snel veranderende sociale klimaat in Nederland waarin mensen steeds sneller geïrriteerd zijn en zich behoorlijk kunnen opwinden over van alles en nog wat zoals je bijvoorbeeld ook goed kan zien in het verkeer en bij programma’s als ‘de Rijdende Rechter’. Een kleine ergenis die vroeger door mensen onderling opgelost werd kan tegenwoordig snel escaleren en iets groots worden…

Dit vandaag met mijn studenten besproken en zij kwamen met de suggestie dat het wellicht ook aan mijzelf kan liggen: zouden de dames en heren bij de Starbucks in mij wellicht een belastinginspecteur of sociaal rechercheur hebben vermoed? Verklaart dat wellicht hun opwinding? Qua uiterlijk plaatsen ze mij dus in de categorie dienstklopper, nog nooit aan deze carrière switch gedacht overigens…

Tja, heb ik ze toch wat geleerd tijdens al die lessen denk ik dan maar…

Arbeidsmarkt innovatie en de opkomst van de Task Marketplace

Onlangs sprak ik tijdens een wandeling met familie een neef en tijdens het gesprek kwamen we op het onderwerp “Werk”. Mijn neef is 30 en werkt momenteel als Product Manager bij een groot bedrijf, zijn vrouw is ZZP’er en beide hebben sinds een half jaar een zoon. Toen ik hem vroeg hoe het ging op zijn werk vertelde hij mij dat het hem opviel dat in zijn werkomgeving niemand meer rondliep van boven de 45. “Waar zijn al die oudere mensen gebleven?”, vroeg hij zich af. Nu hij zelf vader was geworden is hij gaan nadenken over zijn toekomst en het feit dat zijn zoon over 15 jaar gaan studeren vroeg zich af of hij dan wel nog een baan had.

De arbeidsmarkt is om allerlei redenen ontzettend veranderd de afgelopen decennia. Waar ik opgegroeid ben vanuit de zekerheid dat je na je studie een vaste baan zou krijgen en daar waarschijnlijk de rest van je carrière zou blijven werken tenzij je zelf besloot ergens anders te gaan werken. Dat is nu compleet anders. Vaste banen zijn er minder en ook al heb je er een dan heb je nog geen baanzekerheid. Als je nu aan het begin van je carrière staat heb je de keuze tussen baan, ZZP’er worden of een eigen bedrijf cq. startup oprichten. En tijdens je carrière heb je de keuze, of soms zelfs de noodzaak, van het een naar het andere model te switchen waardoor het noodzakelijk wordt jezelf steeds weer te scholen, te innoveren en nieuwe skills aan te leren.Het arbeidsmarktbeleid van de overheid loopt behoorlijk achter de ontwikkelingen op de arbeidsmarkt aan, de recente wijzigingen van het ontslagrecht en de flexwet dragen niet echt bij aan een soepelere werking hiervan. Kijk maar naar de positie van ZZP’ers en startups die als ondernemer risico nemen en geen vangnet hebben als het mis gaat. Toch ben ik er positief over de arbeidsmarkt, volgens mij zitten we momenteel midden in een periode van arbeidsmarktinnovatie waarbij niet de overheid, werknemers en werkgevers de motor van innovaties zijn maar een aantal structurele innovaties die werking van de arbeidsmarkt sterk verbeteren. En deze innovaties zijn niet gepland maar ontstonden zomaar vanuit particuliere initiatieven, blijken te werken en zijn, zonder dat we het in de gaten hadden, onmisbaar geworden… (zoals zovele innovaties overigens ongepland zijn…).

De meeste van deze innovaties hebben te maken met de digitalisering van onze samenleving en nieuwe IT oplossingen die zorgen voor allerlei nieuwe diensten en een betere werking van de arbeidsmarkt:

  1. Het ontstaan van websites als LinkedIn en Indeed waardoor de matching tussen vraag en aanbod aan banen sterk is verbeterd, er meer transparantie is en je rechtstreeks via je netwerk met potentiële nieuwe opdrachtgevers kunt communiceren, vroeger had je alleen de krant en de Intermediair, nu zijn er legio websites;
  2. Websites als Marktplaats, E-Bay, Alibaba, AirB&B en Uber maar ook lokale burenhulp en ruil apps waar kopers en verkopers hun producten en hun diensten aanbieden en er een schaduw economie ontstaat waar burgers extra inkomsten kunnen genereren;
  3. Het ontstaan van steeds weer nieuwe contractvormen naast de vaste baan of ZZP’er en flexwerker zijn waarbij je wordt betaald per verrichting, taak, per stuk, uur, aantal hits, verkocht product of verleende service;
  4. Het ontstaan van de zgn. ‘Task Marketplace’, erg populier in de VS en een manier waarop vraag en aanbod van talent en techniek op elkaar afgestemd worden op taak niveau zonder dat er een formele arbeidscontract aan ten grondslag ligt. Uitgangspunt is dat werkenden 40% van hun tijd besteden aan taken die routinematig zijn en ook door anderen zouden kunnen worden verricht, via steeds meer websites wordt dit soort werk extern aangeboden en iedereen kan zich daar op inschrijven zonder dat er sprake is van een contract;
  5. Tevens wordt er veel werk gedaan op basis van ruil of als vrijwilliger, er lopen in Nederland 7 miljoen vrijwilligers rond die een economische waarde vertegenwoordigen van zo’n 35 miljard euro. Veel van dit werk werd overigens vroeger door witte werknemers werden gedaan en is dus overgeheveld van wit naar grijs waardoor onze economie is gekrompen;

Officieel rapporteren we onze economie via de belastingdienst maar er is ook een zwarte economie (9% BNP dus zo’n 70 miljard Euro van de 663 m Euro) en een grijze die door de komst van deze internet sites flink aan het groeien is. De omvang van de grijze economie is moeilijk in te schatten omdat veel bedrijven die hier op actief zijn niet op hun transactievolume rapporteren. Alleen Marktplaats Nederland is al goed voor 9 miljard transactie omzet en deze sector groeit op jaarbasis behoorlijk. Het zou dus zomaar kunnen zijn dat door al deze ontwikkelingen de formele economie, op basis waarvan de belastingdienst rapporteert,  qua volume maar beperkt stijgt terwijl de schaduw economie sterk aan het groeien is waardoor we als samenleving in zijn totaliteit beter presteren. Niet voor niks doet de belastingdienst dan ook via Big Data onderzoek hoe deze grijze markt beter in kaart te brengen (zie mijn eerdere blog over de Belastingdienst en Big Data).

Door de toegenomen flexibiliteit is de traditionele scheiding tussen ‘werkgevers’ en ‘werknemers’ aan het wegvallen terwijl de overheid en de SER dit nog steeds als leidend principe hanteren. De trend is juist dat je op het ene moment werk aanneemt en op het volgende moment werk te vergeven hebt waardoor iedereen potentieel ondernemer is geworden en moet inspelen op nieuwe ontwikkelingen en zijn risico’s zelf moet managen. Ik denk dat er in de toekomst een verschuiving zal plaats vinden van werk op basis van een contract naar werk op basis van activiteiten die toegevoegde waarde creëren. Om dit succesvol te kunnen doen zal je de juiste skills moeten hebben deze activiteiten uit te voeren en ben je verantwoordelijk voor het up to dat houden van je eigen vaardigheden zodat je aantrekkelijk blijft voor de arbeidsmarkt. 

Veel positieve ontwikkelingen dus op de arbeidsmarkt met name door nieuwe IT oplossingen waardoor de arbeidsmarkt transparanter is geworden en nieuwe werkvormen die vraag en aanbod beter op elkaar doen aansluiten. Maar ook een toegenomen onzekerheid onder werkers over hun toekomst en of ze op termijn nog wel werk hebben waardoor je als werker continu alert moet zijn op nieuwe ontwikkelingen en daarop moet kunnen participeren. Wat dat betreft hadden wij babyboomers het destijds makkelijker maar wellicht ziet de nieuwe generatie dat anders!

Jesse Klaver voor de broodnodige politieke innovatie

Gisteren de MeetUp van Jesse Klaver in AFAS Live in Amsterdam bezocht, voorheen de Heineken Music Hall. Dit evenement was aangekondigd als de grootste politieke bijeenkomst ooit in aanloop naar de verkiezingen en alleen al om die reden voor mij de moeite waard te bezoeken. Het verschil tussen traditionele partijbijeenkomsten en deze MeetUp is dat dit evenement open staat voor iedereen, je er voor moet betalen (10 euro) en wordt georganiseerd als een theatershow met muziek, sprekers en filmpjes: het leek qua sfeer aan het begin wel op een Stones concert. Opvallend was tevens de grote opkomst van de media, hier een foto voor de ingang waar twee jonge dames die al giechelend werden geïnterviewd en  bekenden een oogje op Jesse Klaver te hebben, ze waren niet de enigen!

Het duurde lang voordat de hoofdact Jesse Klaver op het podium kwam, de zaal ging om 19:00 open en Jesse kwam pas om half negen het podium op, hierdoor werd de spanning bij de 5.000 bezoekers geleidelijk opgevoerd, net als bij een popconcert dus. Om de tijd te doden mij  tussen het publiek begeven en wat mensen aangesproken en ik moet zeggen, het was er erg gezellig. Wat me wel opviel was dat het publiek of piepjong of stokoud was, van middelbare leeftijd kwam je haast niemand tegen. De jongeren stonden gezellig vooraan bij het podium bier te drinken en de ouderen zochten naarstig een plek om te zitten want het duurde allemaal wel erg lang voor de hoofdact.

Dus een tijdje gezellig tussen de ex PSP’ers gezeten die elkaar allemaal bleken te kennen (er werd heel wat afgekust) en vol weemoed verhaalden over lang vervlogen tijden toen ‘Links’ zijn nog erg hip was. Ik ben zelf in de jaren zeventig lid geweest van de PSP en kan me herinneren toen meegeholpen te hebben met de organisatie van een congres in de Houtrusthallen in Den Haag, toen behoorde ik tot de jonge garde. En plots zat ik nu weer gezellig te kletsen met al die aardige Groen Links leden. Wisten jullie bijvoorbeeld dat dat affiche met de blote dame en de koe oorspronkelijk voor de NVSH gemaakt was? wist een veteraan mij te vertellen. En wisten jullie dat Jesse Klaver zelf 25.000 privé geld in deze campagne heeft gestopt? De campagne als Business Case wat op zich erg modern is, het is goed voor de betrokkenheid bij innovatie als je er zelf met je eigen geld in zit. Het zijn zware tijden geweest de afgelopen jaren voor Groen Links met maar vier zetels na de affaire Tofik Dibi, dat was toch wel een dieptepunt voor de partij hoorde ik om me heen, heb hem dan ook niet gezien. En dan nu Jesse Klaver die voor een  wederopstanding van de partij heeft gezorgd! Ze konden het allemaal haast niet geloven en menig Groen Linkser stond vol ongeloof naar deze modern georkestreerde happening te kijken.

Na twee rappers, een storyteller, een feministische columnist van De Correspondent en diverse steunbetuigingen per video was het dan eindelijk tijd voor Jesse die zich al die tijd goed verborgen had gehouden voor zijn publiek. Eerst mochten alle kandidaten voor de Tweede Kamer op het podium gaan zitten (en daar ook blijven zitten) en na het standaard muzikale intro “I’ve got a feeling” van de Black Eyed Peas kwam Jesse een beetje zenuwachtig het podium op voor zijn grootste MeetUp so far. Spektakel! Ik zelf hou er niet zo van achter leiders aan te lopen want als die weer weg zijn zakt het zaakje meestal weer in. Aan de andere kant is Jesse pas dertig, hij kan nog even mee en dat maakt het interessant meer te weten over zijn ambities en drijfveren.

Jesse begon vrij abstract met bovenstaande quote van Ghandi en een uitspraak die bij mij bleef hangen ‘We zijn allemaal gelukzoekers’. Jesse schetste tijdens zijn speech de contouren van een mooiere, groenere en eerlijker samenleving waarbij hij stelde dat ‘als de politiek de maatschappij niet kan veranderen wij de politiek maar moeten veranderen’. Politieke innovatie dus als kern van zijn boodschap. Hij wil mensen verbinden en gebruikt daarbij moderne middelen van communicatie, dit spreekt vooral jongeren aan en dat is binnen de linkse partijen lang geleden. Moet hij wel mee uitkijken want indien in verkeerde handen kan je met zo’n begrip als ‘Politieke innovatie’ ook veel kwaad doen, Donald Trump zegt ook dat hij hieraan doet…  Het meeste applaus kreeg hij toen het over het klimaat ging, zoals te verwachten het grootste speerpunt voor Groen Links. Maar ook het economisme, waar hij een boek over schreef, stond centraal evenals het feminisme: “De volgende partijleider wordt een vrouw” sleede hij Vanwege zijn leeftijd moet die waarschijnlijk nog geboren worden want Jesse is voorlopig nog niet weg.

Soms deed hij uitspraken die mij verbaasden. Zo wil hij onze gastoevoer uit Groningen onmiddellijk stoppen en de kolen centrales onmiddellijk sluiten. Moeten we dan afhankelijk worden van Rusland voor onze gastoevoer? En kunnen alternatieve energie zoals windmolens en die lelijke zonnepanelen dat alles wel op korte termijn opvangen? En het rekeningrijden is natuurlijk ook zo’n moeilijk te realiseren punt. Volgens Jesse is daar echter allemaal over goed nagedacht en is er een plan, het moet dan wel integraal uitgevoerd worden met andere fiscale maatregelen anders werkt het niet. Zo kwamen er wel meer punten langs die bij een formatie als wisselgeld ingezet kunnen worden, slim!

Groen Links zal nooit een meerderheid krijgen en hun  plannen, ook al zijn ze zo mooi, zullen nooit integraal uitgevoerd worden. Coalities bestaan nu eenmaal bij de gratie van compromissen in ons polderlandje. Als ik hem zo hoor denk ik dat Jesse, die slim is, niet bang, welbespraakt en communicatief, bereid zijn die compromissen te sluiten. Hij gaat voor het resultaat en wil regeringsverantwoordelijkheid en is in staat dat zowel binnen en buiten zijn partij te verkopen. En volgens mij houdt hij wel van het politieke spel, ik zie hem zo op een prettige manier zaken doen met Klaas Dijkhof, Sybrand Buma en Alexander Pechtold bij de onderhandelingen voor een nieuwe coalitie. Het debat in het Noorden aan het begin van de campagne (zonder Mark Rutte en Geert Wilders) was dan ook een goede eerste oefening voor de toekomstige coalitie partners en volgens mij is hier de basis voor een nieuwe coalitie gelegd, er was chemie.

Aan het eind van de meeting werd ik nog benaderd door twee camera ploegen, een van de Nederlandse en de ander van de Franse TV. “U ziet er niet uit als een typisch Groen Links lid, eerder als een VVD’er…” begon er een. Ik had natuurlijk moeten zeggen dat Jesse het qua uiterlijk ook goed zou doen bij de VVD maar zo ad rem was ik helaas niet op dat moment. Ik heb ze uitgelegd dat ik het een goede zaak vind als er een grote linkse partij is die vooral jongeren aanspreekt en die gaat voor de lange termijn en wil verbinden en niet uitsluiten. Ik ben al die haatpredikers en schreeuwers met een grote mond een beetje zat, die bieden geen perspectief. Helaas vergeten te vragen van welke omroep ze waren dus als je mij op TV ergens tegenkomt, dan hoor ik dat graag. Hoor dat wel vaker over dat VVD uiterlijk, zou ik commercieel wat meer mee moeten doen…

Marina Abramović ‘Walk Through Walls’

Two weeks ago I visited the Stedelijk Museum in Amsterdam and bought Marina Abramović’s book ‘Walk through walls’ in the museum shop. I just read an interview with her in the Dutch newspaper NRC and was curious about her memoirs written by ghost writer James Kaplan who listened to Marina’s story and helped putting it all on paper.

I was a bit surprised she wrote her memoirs, I always thought of Marina as a conceptual artist challenging her audience with her performances and stimulating their imagination while experiencing her work and even sometimes letting het audience participate themselves. The number of performances she has done is impressive and her work speaks for itself, her work has been seen by a lot of people and gives inspiration to a lot of people, when you search the internet you can find a lot. So why writing memoires?

Marina is by far the most famous performance artist at this moment. When I followed a writing course last year in Amsterdam all three art students who were participating named Marina Abramović as their hero and example. This weekend I saw La Grande Bellezza from Paolo Sorrentino again in Spain and saw Marina Abramovic scene in which there is a performance done inspired on ‘Expansion in Space’ with she performed with her former partner Ulay. They both run into a heavy wooden column, Ulay did not finish this, Marina did. In “Walk through walls” Marina writes this performance was a turning point for both her work and the relation with Ulay. In La Grande Bellezza the performer runs into a stone column and when asked afterwards why she did this she replies: ‘I’m an artist, I don’t have to explain jack shit’. Having read the book I would say this is not true, Marina makes very clear what she wanted to say with her work in ‘Walk through walls’.

Before I read ‘Walk through walls’  I only knew Marina’s performances from photo’s and video’s, know that I have read the book I always will think about what I have read about these performances in her memoirs. In an interview with BBC Newsnight in June 2014 she complains about a painting of Francis Bacon which was just sold for 146 million, the highest price paid for a painting at that moment: ‘How can you see possibly ever this painting again without seeing money in the front, the essence of the painting is now lost’. With writing this book she is exactly doing the same, should her work not speak for itself? Why does she wants to give us a chronological overview of her life and work and explain the who, what, where and how of her performances? I was curious and bought her book and started reading it.

In the first chapter of ‘Walk through walls’ Marina tells she was lying on the grass one day while she was young staring at a cloudless sky and saw twelve military yets flying over leaving behind white trails in the sky which disappeared after some time. At that moment she was already painting and thought, when looking at this, that art could also be multidimensional and temporary just like what she just saw. She went to the military base in Belgrado and asked if they could sent planes up and fly in a pattern she created. The first idea for a performance was born: multidimensional, temporary and constructed by herself before with a predicted outcome.

Another thing important in her work was pushing her limits and investigating how far she can go with her performances and, which sometimes were very violent when she started which created a lot of attention to her work, nowadays they are more about spiritual enlightenment. Marina is only interested in investigating ideas in her performances which make her afraid and challenge her deepest fears and emotions: a performance is, according to her, a construction where you go from your lower self to your higher becoming more conscious when you challenge yourself and the public around you. And in case of Marina she and her performances have becomes the object of her art and become one.

Another important explanation for her success is her large network. First in Yugoslavia, then Amsterdam and now in New York she has always been surrounded with others artists, collectors, curators, gallery owners etc. which inspired her and helped her become successful. When reading her memoirs  it made me think about Mark Rothko, both came from Eastern Europe to New York, were a long time earning their money as art teachers and both tried to educate their audience and learn how to experience their work. And both were constantly developing themselves while other artists around them were repeating their work over and over again once they were successful.

When Marina started with her first performances in the sixties other conceptual artist were already busy with this new genre and Marina had become over the years the symbol of this performance art for two reasons: first she kept developing herself where most others stopped and second she tried to define a methodology around performances structuring the performance process itself leaving no room for unstructured performances.  She founded the Independent Performance Group (IPG) and trained art students from all over the world in her performance methodology. Marina Abramović developed this methodology performances to make performances repeatable and independent from the artist. She herself did performances constructed by others taking care the original artist got paid, a difficult think to realise. Later in her carreer she broadened het scope to her whole public tried to involve her public in the performance itself and founded the Marina Abramović Institute which gave trainings in performance art open for all.

I liked reading Marina’s book, it gave a good overview of Marina’s life and work and there is a lot in it which it interesting to read about. What I don’t like is the constant flirting with her spiritual qualities like being able to predict things and read someone else’s mind. I believe a performance can give you insight in your unconsciense which can help you better understand yourself and the world around you. And Marina’s performance art can give you new insights just like a therapy from a psychiater or a training from a mental coach.  But maybe, as being male, I first need to break through my mental ceiling before I can open up for these vibrations just like women first need to break through a glass ceiling before they can have influence in the rational world. And of course Marina is doing it her own different horizontal way walking through walls…