CO2 compensatie

Vorige week kwam ik op Facebook een bericht tegen van de Academie op Kreta die filosofie cursussen organiseert en de deelnemers vraagt extra geld over te maken naar Greenseat voor de milieu compensatie vanwege de vlucht naar Heraklion. Op een reis van Amsterdam naar Kreta zou het gaan om 0,51 ton CO2 voor een retourvlucht naar Heraklion en dat kan gecompenseerd worden door € 5,09 naar Greenseat over te maken.

Wat weinig, dacht ik. Hoe kan € 5,09 een halve ton CO2 compenseren? Dat komt neer op € 8,24 per ton. Zo’n laag bedrag zet toch geen rem op het vliegen en staat in geen verhouding tot de prijs van het vliegen, de meest vervuilende vorm van vervoer. Op het Internet kwam ik een interessant artikel tegen over de prijs van CO2 van Will Tucker ‘Debunked: Eight Myths About Carbon Offsetting’, waarin hij stelt dat de prijs die organisatie als Greenseat hanteren veel lager ligt dan de interne verrekenprijzen van bedrijven, die rekenen al gauw 4 keer zo veel. Als je de verrekenprijs neemt die bijvoorbeeld de Wereldbank hanteert gaat het niet om 5 euro maar om € 20 per ton, nog steeds betaalbaar voor een bezoeker aan Kreta lijkt me.

Maar wat doet Greenseat met die € 5 en hoe draagt dat bij aan de reductie van de CO2 uitstoot? Op hun site vermeld Greenseat dat dit bedrag wordt besteed aan 3 projecten: 2 in Afrika en 1 in India. In Afrika worden gezinnen voorzien van een efficiënter kooksysteem en in gebieden waar geen gas en elektriciteit is worden kleinschalige biogas installaties geïnstalleerd. En in India steunt Greenseat projecten rond windenergie.

Dit systeem van CO2 compensatie wordt overigens door veel meer organisaties gebruikt om een duurzaam imago te krijgen, marketing technisch een slimme manier om een positief imago te krijgen. Zo las ik vandaag een advertentie in de krant van het reisbureau Koning Aap, ‘de meest duurzame reisorganisatie van Nederland’ met als motto ‘Alleen thuisblijven is duurzamer’, want ‘Je wil de wereld toch met eigen zintuigen ervaren?’. Een mooie filosofische vraag overigens voor de filosofen op Kreta. Zij compenseren de CO2 uitstoot voor hun klanten met 125 procent zodat een reis naar Kreta voor € 1 meer gecompenseerd wordt, waarschijnlijk kost hun media campagne meer…

Niks op tegen natuurlijk maar maar ik vraag me af of dit wel de juiste methode is om CO2 te compenseren. Het doet me denken aan de manier waarop katholieke vroeger aflaten kochten in plaats van boete te doen als ze iets zondigs gedaan hadden. Als je voor een luttel bedrag je CO2 kan compenseren hoef je je immers niet meer schuldig te voelen over de milieu effecten van je gedrag en kan je na betaling met een gerust hart op reis zonder dat je het klimaat belast.

Daarbij komt dat zo’n uitruilsysteem voor CO2 compensatie op afstand de suggestie wekt dat een complex milieu probleem tot achter de komma gemanaged kan worden. Dat geldt bijvoorbeeld ook voor de recente doorrekening van de gevolgen van het klimaatakkoord voor de energierekening van de burger door het Centraal Planbureau. Dit jaar neemt de energiebelasting volgens het CPB met gemiddeld 130 euro toe en volgend jaar daalt die zelfs met 100 euro om in 2021 weer te stijgen. Op termijn gaat een gemiddeld gezin er vanwege het klimaat akkoord er in 2030 1 procent op achteruit, eerder was 1,5 procent voorspeld. Ook dat klinkt geruststellend.

De suggestie wordt zo gewekt dat we het CO2 probleem goed onder controle hebben en dat het allemaal wel meevalt met het klimaat, de impact is immers marginaal. De opwarming van de aarde en de stijging van de zeespiegel gaan echter gewoon door, vrees ik. En daarvoor zijn drastische maatregelen nodig dan 5 euro opslag op een vlucht naar Kreta of 1 procent minder koopkracht in 2035 zoals bijvoorbeeld maximaal 100 km per uur gaan rijden en vliegen op korte afstand naar bijv. Londen, Parijs of Berlijn flink duurder maken. De kop in het zand steken noem ik dat want de natuur is nu eenmaal onvoorspelbaar en denken haar te kunnen mennen hoogmoed.